نگاهی به زندگی «شیخ جواد» محققی که روز تولد حضرت عبدالعظیم(ع) را مشخص کرد

آن روز مبـارک

 آن روز مبـارک

سودابه رنجبر - هر سال در چهارم ربیع‌الثانی ولادت حضرت عبدالعظیم(ع) جشن گرفته می‌شود. سالروز تولد و وفات حضرت عبدالعظیم(ع) براساس تحقیق و پژوهش شیخ جواد شاه عبدالعظیمی تعیین شده است.مرحوم حاج شیخ جواد بن مهدی شاه عبدالعظیمی شریف رازی لاریجانی نوه حاج ملا علی کنی است. اسناد قدیمی وقف‌نامه‌ها و موقوفاتی که آقا شیخ جواد شاه عبدالعظیمی متولی آن بوده است درموزه آستان حضرت عبدالعظیم(ع) نگهداری می‌شود. همچنین سندی وجود دارد که نشان می‌دهد آقاشیخ جواد شاه عبد‌العظیمی متولی آستان حضرت سیدالکریم(ع) بوده است. جالب است بدانیم که نواده‌های شیخ جواد همچنان در شهرری زندگی می‌کنند و امروز اهالی شهرری آنها را به نام خانواده «رضوی امیری» می‌شناسند.

حاج ملا علی کنی در سال 1306 هجری قمری یعنی حدود 142 سال قبل از دنیا رفت. او دامادی به نام «حاج شیخ مهدی» فرزند ملا رجبعلی لاریجانی شاه عبدالعظیمی داشته است. حاج شیخ مهدی حدود سال 1314 هجری قمری برای زیارت به مشهد مقدس می‌رود و همانجا وفات می‌کند. حاج شیخ مهدی شاه عبدالعظیمی 2 پسر داشت به نام‌های شیخ جواد و شیخ آغابزرگ که خیابان و حمامی هم به نام «آغا» در شهرری شهره شده بود. شرح حال شیخ جواد شاه عبدالعظیمی درکتابی با عنوان شناخت نامه حضرت عبدالعظیم(ع) آمده است. این کتاب مجموعه‌ای از رساله‌های خطی و سنگی درباره حضرت عبدالعظیم(ع) است که با کوشش سید مجتبی صحفی و علی‌اکبر زمانی نوشته شده است. شیخ جواد در کتاب «نورالافاق» تحقیق‌ها و اسنادی را درباره روز تولد و وفات حضرت عبدالعظیم(ع) و حضرت معصومه(ص) در قم کشف کرده بود. همچنین گزارش‌ها و تحقیق‌هایی را از کتابخانه‌های مهم در بلاد اسلامی درباره امام‌زادگان مدفون در شهرری گردآوری کرده است.

تحقیق الجوادیه
سالروز تولد و وفات حضرت عبدالعظیم(ع) و حضرت معصومه(س) در حال حاضر براساس تحقیقات شیخ جواد شاه عبد‌العظیمی در نظر گرفته می‌شود. شیخ جواد، کتاب نورالافاق را درسال1343 هجری قمری حدود 105 سال گذشته، به زبان فارسی نوشته است و فرزندش «حاج شیخ سلطان‌العلمای نجفی» نظام التولیه و خزانه‌دار حضرت عبدالعظیم(ع) آن را به چاپ رسانده است. نسخه خطی این کتاب درحال حاضر در کتابخانه مرحوم آیت‌الله ‌مرعشی نجفی در قم نگهداری می‌شود. همچنین نسخه چاپی این کتاب در مرکز کتابخانه نجوم شهرری و آستان حضرت عبدالعظیم(ع) موجود است. شیخ جواد در شهرری به دنیا آمد و نوه علامه کنی بود. پس از خواندن مقدمات و سطوح در ری و تهران به نجف اشرف مهاجرت کرد. او شاگرد حاج میرزا حسین خلیلی تهرانی، آخوند ملا کاظم و سید محمد کاظم طباطبایی بوده است. وی پس از بازگشت به شهرری و بعد از فوت برادرش «آغابزرگ» در مسجد صحن به اقامه نمازجماعت و‌‌‌ ترویج دین پرداخت. اهالی قدیمی منطقه بی‌شک نام حمام «آغا» و خیابان «آغا» را شنیده‌اند. کسانی که بالای 70 سال دارند و کودکی خود را در شهرری گذرانده‌اند بعید است که در خزینه حمام آغا تنی به آب نزده باشند. خیابان آغا هم یکی از خیابان‌هایی بود که به بارگاه سیدالکریم(ع) منتهی می‌شد. خانواده آغا بزرگ یعنی پسر ارشد حاج شیخ مهدی شاه عبد‌العظیمی در این خیابان زندگی می‌کرد و حمام هم به این خانواده تعلق داشت. آغابزرگ بعد از پدرش سال‌ها امام جماعت مسجد و صحن حضرت عبدالعظیم(ع) را به عهده داشت. از ایشان فقط همین نام قدیمی خیابان برجای مانده است. این بخش آشنا‌ترین تاریخ این خانواده برای عموم اهالی شهرری است.

پشت سر شیخ جواد نماز خوانده‌ام
عبدالمجید مساحتی یکی از مسن‌ترین مردان دیار ری است. او متولد 1303 است. می‌گوید: «من10 یا 12 ساله بودم که در صحن مسجد به امامت شیخ جواد نمازجماعت می‌خواندم. او مردی بود با محاسن و موهای سفید و با عمامه‌ای سفید. من در عالم کودکی خود سعی می‌کردم ردیف‌های اول نماز باشم و چیزهای زیادی از آن دوران را به خاطر نمی‌آورم. یادم می‌آید که نماز‌های عید فطر به جماعت ایشان خیلی باشکوه برگزار می‌شد.»عبدالمجید مساحتی که از خیّران و معتمدان محلی است می‌گوید: «بعدها پسر ایشان معروف به سلطان‌العلما سال‌های زیادی را از ری هجرت کردند و در نجف به  تحصیل پرداختند. ایشان به دلیل سوادی که داشتند حسابدار بودند.»

امروز خیابان و حمام آغا به دارالرحمه و درمانگاه کوثر تبدیل شده است. این خیابان یکی از مسیرهای دسترسی نزدیک به آستان عبدالعظیم(ع) بوده است و با وجود نهر آب و درخت توتی که در این خیابان وجود

داشته است بسیاری از زائران و مسافران در این خیابان کم‌عرض استراحت می‌کردند. همچنین به دلیل وجود حمام در مجاورت این خیابان و همچنین کمبود مسافرخانه بیشتر مسافران و تاجران در خزینه خیابان

آغا حمام و خستگی سفر را از تن به در می‌کردند. در عکس شاهد نشستن اهالی، زیر سایه درختان خیابان آغا هستیم. این عکس حدود 60 سال پیش گرفته شده است.

موقوفات هنوز پابرجاست
اسناد زیادی از موقوفاتی که خانواده رضوی متولی آنها هستند، در منزل افضل رضوی و همچنین جعفر رضوی نگهداری می‌شود که قدمت تاریخی دارند. از بین آنها می‌توان به سندی اشاره کرد که نشان می‌دهد شیخ جواد متولی حرم حضرت سید الکریم(ع) بوده است. همچنین املاکی که بیشتر به نام کوره‌پزخانه در محله نفر‌آباد وجود دارد و مسئولیت رسیدگی به آنها در اختیار بزرگ‌ترین خاندان رضوی یعنی افضل رضوی است. شیخ جواد در سال1355 هجری قمری حدود 82سال گذشته در شهرری درگذشت و در ایوان آینه حرم مطهر حضرت عبدالعظیم(ع) به خاک سپرده شد.


منبع: همشهری محله

برچسب ها:
ارسال نظر
نام:
ایمیل:
نظر شما:
لطفا مقدار عبارت
را در باکس روبرو وارد کنید:
تلگرام
محله
تهران سما

چند رسانه ای

راهنمای محله